International Chemical Safety Cards TERPENTIJN ICSC: 1063 Terpentijn olie C10H16 (approx) Molecuulmassa: 136 (approx) ICSC nr: 1063 CAS nr: 8006-64-2 RTECS nr: YO8400000 VN nr : 1299 EG nr : 650-002-00-6 06.03.2002 Goedgekeurd in vergadering van experten SOORTEN GEVAAR/ BLOOTSTELLING ONMIDDELLIJK GEVAAR/ SYMPTOMEN VOORKOMEN EERSTE HULP/ BRANDBLUSSEN BRAND Ontvlambaar. Er komen irriterende of giftige dampen (of gassen) vrij tijdens een brand. GEEN open vuur, GEEN vonken en NIET roken. Schuim, droog poeder, koolzuurgas. ONTPLOFFING Boven 30°C kunnen ontplofbare damp/lucht mengsels worden gevormd. Boven 30°C een gesloten systeem, verluchting en een tegen ontploffingen beveiligde electrische uitrusting gebruiken. Voorkom het opbouwen van electrostatische ladingen (bijvoorbeeld door te aarden). Gebruik vonkvrij handgereedschap. In geval van brand: vaten, enz., koel houden door te besproeien met water. BLOOTSTELLING VOORKOM VORMING VAN NEVELS! STRIKTE HYGIENE! Inademing Verwardheid. Hoesten. Hoofdpijn. Keelpijn. Kortademigheid. Verluchting, plaatselijke afzuiging of ademhalingsbescherming. Frisse lucht, rust. Kunstmatige ademhaling kan nodig zijn. Raadpleeg een arts. Huid Roodheid. Pijn. Beschermende handschoenen. Beschermende kledij. Verwijder besmette kledij. Spoel en was daarna de huid met water en zeep. Ogen Gestoord zicht. Pijn. Roodheid. Veiligheidsbril of oogbescherming in combinatie met ademhalingsbescherming. Eerst gedurende verschillende minuten spoelen met veel water (indien mogelijk contactlenzen wegnemen), dan naar een (oog)arts brengen. Inslikken Brandend gevoel. Buikpijn. Misselijkheid. Braken. Verwardheid. Stuiptrekkingen. Diarree. Bewusteloosheid. Niet eten, drinken of roken tijdens het werk. NIET laten braken. Veel water laten drinken. Raadpleeg een arts. OPRUIMEN VAN GEMORSTE STOF OPSLAG VERPAKKING & ETIKETTERING Bedek het gemorste product met droge aarde, zand of ander materiaal. Verluchting. Verwijder alle ontstekingsbronnen. NIET in de riool spoelen. Veeg de gemorste stof bij elkaar en schep in vaten en voer daarna naar een veilige plaats. Persoonlijke bescherming: onafhankelijk werkend ademhalingsapparaat. Deze stof NIET in het milieu laten terecht komen. Brandveilig. Gescheiden van sterk oxiderende stoffen, niet bijeenpassende materialen . Zie Chemische Gevaren. Koel. In een goed verluchte ruimte bewaren. Is vervuilend voor de zee. Symbool Xn Symbool N R: 10-20/21/22-36/38-43-51/53-65 S: 2-36/37-46-61-62 VN Gevarenklasse: 3 VN Verpakkingsgroep: III LEES BELANGRIJKE INFORMATIE OP DE ACHTERZIJDE ICSC: 1063 Gemaakt binnen het kader van de samenwerking tussen het Internationaal Programma over Chemische Veiligheid en de Commissie van de Europese Gemeenschappen (C) IPCV, CEG 2002

International Chemical Safety Cards TERPENTIJN ICSC: 1063 B E L A N G R I J K E G E G E V E N S FYSISCHE TOESTAND; VOORKOMEN: KLEURLOZE VLOEISTOF , MET KENMERKENDE GEUR. FYSISCHE GEVAREN: CHEMISCHE GEVAREN: Vormt bij verbranding giftige dampen onder andere koolstofmonoxide. De stof ontleedt traag onder invloed van lucht of licht met vorming van oxidatieproducten die meer giftig of irriterend zijn dan terpentijn zelf. Reageert hevig met oxiderende stoffen, halogenen, brandbare stoffen, minerale zuren. Tast kunststof en rubber aan. BLOOTSTELLINGSGRENZEN: TLV: 100 ppm als TIJDGEWOGEN GEMIDDELDE, SEN Voorgestelde aanpassing, (ACGIH 2001). WIJZE VAN OPNAME: Het product kan in het lichaam worden opgenomen door inademing van de dampen, doorheen de huid en door inslikken. INADEMINGSRISICO: Een voor de gezondheid schadelijke verontreiniging van de lucht, zal eerder traag worden bereikt bij verdamping van deze stof bij 20°C. EFFECTEN BIJ KORTSTONDIGE BLOOTSTELLING: De damp is irriterend voor de ogen , de huid en de luchtwegen . Als deze vloeistof wordt ingeslikt en daarna in de luchtwegen terecht komt, kan chemische longontsteking ontstaan. De stof kan effecten hebben op het centraal zenuwstelsel , de urineblaas en de nieren , met als gevolg irriteerbaarheid , stuiptrekkingen en gestoorde werking van de nieren . Blootstelling aan een hoge dosis kan een versneld hartritme, bewusteloosheid, gestoorde ademhaling en dood veroorzaken. EFFECTEN BIJ LANGDURIGE OF HERHAALDE BLOOTSTELLING: Herhaald of langdurig contact kan de huid gevoelig maken. De vloeistof ontvet de huid. FYSISCHE EIGENSCHAPPEN Kookpunt: 149 to 180°C Smeltpunt: -50 to -60°C Relatieve dichtheid (water = 1): 0.9 Oplosbaarheid in water: geen Dampspanning, kPa bij 20°C: 0.25 tot 0.67 Relatieve dampdichtheid (lucht = 1): 4.6 tot 4.8 Relatieve dampdichtheid van het damp/lucht-mengsel bij 20°C (lucht = 1): 1.01 Vlampunt: 30 tot 46°C (gesloten vat) Zelfontbrandingstemperatuur: 220 to 255°C Ontploffingsgrenzen, vol% in lucht: 0.8-6 MILIEUGEGEVENS De stof is schadelijk voor waterorganismen. De stof kan langdurige effecten hebben voor het watermilieu. N O T A ' S Bij het overschrijden van de blootstellingsgrenswaarde is er onvoldoende waarschuwing door de geur. Terpentijn wordt verkregen door distillatie van hars van verscheidene dennensoorten. Het is een isomeren mengsel van terpeen koolwaterstoffen. De samenstelling varieert volgens de zuiveringsmethode, de ouderdom, de locatie en de soorten van de oorsprong van het zachthout. Kaart met gegevens voor noodgevallen tijdens het vervoer: TREMCARD (R)-30S1299. NFPA gevarencode: H1; F3; R0. BIJKOMENDE INFORMATIE Grenswaarden voor beroepsmatige blootstelling die in België van toepassing zijn ICSC: 1063 TERPENTIJN (c) IPCV, CEG 2002

WETTELIJKE KENNISGEVING: Noch de CEG, noch het IPCV, noch de vertalers, noch enige persoon die optreedt voor de CEG of het IPCV zijn verantwoordelijk voor het gebruik dat van deze informatie zou kunnen worden gemaakt. Deze kaart geeft de visie weer van de groep van experten die in het kader van het International Programme on Chemical Safety de kaarten samenstellen en evalueren en kan afwijken van de door nationale wetgeving gedane aanbevelingen of verplichtingen. De gebruiker wordt dus verzocht om de voorschriften in zijn land te raadplegen en op te volgen. (c) IPCV, CEG 2002